Badania geotechniczne gruntu realizuje się w celu określenia warunków wodno-gruntowych na działce, na której planowana jest określona inwestycja, np. budowa domu. Choć w wielu przypadkach badanie okazuje się dobrowolne, to jednak wielu inwestorów decyduje się na to rozwiązanie, aby uniknąć przykrych niespodzianek w przyszłości. W tym artykule powiemy kilka słów o tym, jak w praktyce wyglądają badania geologiczne gruntu.

Na czym polegają badania geotechniczne gruntu?

Celem badań geotechnicznych jest określenie warunków wodno-gruntowych panujących na danym obszarze. Na podstawie badań można określić skład oraz ułożenie gruntów, ich zagęszczenie,
wilgotność, nośność, strefę przemarzania, a także głębokość wód gruntowych. Są to informacje
bardzo istotne z perspektywy architekta, który musi dobrać w projekcie rozwiązania konstrukcyjne
gwarantujące trwałość i żywotność budynku. Warunki wodno-gruntowe można określić na podstawie
próbek gruntu. Warto również pamiętać o tym, że takie badania mogą realizować wyłącznie
wykwalifikowani fachowcy z uprawnieniami.

Wybór odpowiedniej techniki prowadzenia badania

Próbki gruntu można pobrać na dwa sposoby. Pierwszy z nich to wiercenie ręczne. Jak sama nazwa
wskazuje, wykorzystuje się w tym celu świdry wiertnicze, które będą napędzane siłą mięśni. Z kolei w
przypadku słabych i bardzo słabych gruntów niespoistych, jak również gruntów organicznych
wykonuje się wiercenia udarowe za pomocą próbników okienkowych RKS lub też wiercenia
mechaniczno-obrotowego (wiertnica). Dodatkowo wykonuje się sondowania dynamicznego sondą
DPL (grunty piaszczyste) lub też sondowania sondą SLVT (grunty spoiste) którą stosuje się do słabych
gruntów niespoistych i gruntów organicznych. Rodzaj sprzetu dobiera się na podstawie głębokości, na
jakiej mają być prowadzone badania oraz przewidywanych warunków gruntowo-wodnych. Technikę
badania można dobrać na podstawie prostych testów. Czasem wystarczy również dokładne
przejrzenie się okolicznym obiektom. Wykwalifikowani geolodzy są w stanie szybko dobrać technikę
adekwatną do warunków.

Warunki wodno-gruntowe

Jak przebiegają badania geologiczne?

W pierwszej kolejności należy ustalić miejsca, w których wykonane zostaną odwierty. Jeśli wybrano
już posadowienie budynku, sprawa jest prosta. Zdarzają się jednak sytuacje, w których inwestor nie
wie jeszcze, gdzie wybudowany będzie budynek, a badania geologiczne mają pomóc w wybraniu
optymalnej lokalizacji dla posadowienia budynku. W tej sytuacji zazwyczaj wykonuje się większą
liczbę odwiertów, aby zebrać informacje z obszaru o większej powierzchni. Dokładną lokalizację
punktów, w których wykonywane będą odwierty wyznacza się w terenie metodą domiarów prostokątnych.

Następnie wykonuje się odwierty geotechniczne. Jak już mówiliśmy, można to zrobić metodą
ręcznego wiercenia, wiercenia udarowego za pomocą próbników okienkowych RKS lub też wiercenia
mechaniczno-obrotowego (wiertnica). Dodatkowo wykonuje się sondowania dynamicznego sondą
DPL (grunty piaszczyste) lub też sondowania sondą SLVT (grunty spoiste) którą stosuje się do słabych
gruntów niespoistych i gruntów organicznych. Głębokość odwiertów zależy od specyfiki budynku, jaki
będzie wznoszony na działce. W przypadku domów jednorodzinnych wystarczą odwierty
kilkumetrowe. Wykonuje się minimum dwa odwierty na przeciwległych narożnikach obszaru, który
chce się zbadać. Najczęściej jednak realizowane są przynajmniej 3-4 odwierty. Pozwalają one na
pozyskanie próbek gruntu, które następnie zostaną poddane analizie makroskopowej lub też
laboratoryjnej. Na ich podstawie możliwe będzie ocenienie dokładnych warunków
wodno-gruntowych. Firma realizująca badania geotechniczne po zakończeniu prac przywróci obszar do stanu pierwotnego. Chodzi oczywiście o zasypanie odwiertów wcześniej uzyskanym urobkiem.

Ile czasu trwa badanie? Ile trzeba poczekać na dokumentację?

Samo badanie geologiczne gruntu przebiega bardzo sprawnie i nie powinni zająć więcej, niż kilka
godzin. W przypadku badań prowadzonych pod kątem budowy domu jednorodzinnego, całą
procedurę udaje się zamknąć w przeciągu 4 – 8 godzin. Nieco dłużej wyniesie natomiast czas
oczekiwania na opracowanie na komplet dokumentów z badań geotechnicznych zwykle trzeba
poczekać ok. tygodnia, a maksymalnie trzech dwóch.

badania geotechniczne

W jakich sytuacjach przeprowadza się badania geotechniczne?

Badania geotechniczne są obowiązkowe w przypadku obiektów zaliczonych przez projektanta do II
oraz do III kategorii geotechnicznej. Taki obowiązek nie zachodzi natomiast w przypadku I kategorii
geotechnicznej, do której zaliczane są domy jednorodzinne. W praktyce wiele zależy jednak od
specyfiki działki, a także od dostępu do danych archiwalnych. Biorąc pod uwagę, jak wielu ważnych
informacji dostarczają badania geologiczne gruntu, inwestorzy coraz częściej decydują się na ich
realizację, nawet jeśli obiekt jest klasyfikowany do I kategorii. Na podstawie zrealizowanych badań
można bowiem wybrać odpowiedni rodzaj fundamentów, zaplanować przebieg robót ziemnych, a
także zdecydować, czy potrzebne będą dodatkowe zabezpieczenia, takie jak np. drenaż opaskowy czy
mur oporowy a nawet wymiana gruntu.